Πρώτο επεισόδιο: Η απόβαση στην Σμύρνη

Ιωάννης Φιλίστωρ
Η Μικρασιατική Εκστρατεία (1919-1922) ήταν για τους Έλληνες συνέχεια του απελευθερωτικού αγώνα που κηρύχθηκε το 1821. Ήταν προσπάθεια για την ολοκλήρωση της ''Μεγάλης Ιδέας'', του πόθου των Ελλήνων να απελευθερωθούν τελικά όλες οι Τουρκοκρατούμενες περιοχές. Για τα υπόλοιπα μέλη της Συμμαχίας Αντάντ (Αγγλία, Γαλλία, ΗΠΑ κ.α.), στην οποία η Ελλάδα είχε υπαχθεί με πρωτοβουλία του Βενιζέλου, η Εκστρατεία ήταν ένα πεδίο ανταγωνισμού για την εξασφάλιση του ελέγχου της Μικράς Ασίας καθώς και μια ευκαιρία για πωλήσεις όπλων. Στις 6 Μαΐου 1919 οι Τρεις Μεγάλοι, Λόυδ Τζωρτζ (Αγγλία), Ουίλσον (Η.Π.Α.) και Κλεμανσώ (Γαλλία) έδωσαν μέσω του Λόυδ Τζωρτζ εντολή στον Βενιζέλο να καταλάβει την τουρκοκρατούμενη Σμύρνη. Την ιστορική εκείνη στιγμή περιγράφει ο Βενιζέλος με λεπτομέρεια στο Ιδιόγραφο Ημερολόγιό του. Η εντολή δόθηκε, σύμφωνα με τα γραφόμενα στο Ημερολόγιο, για να εμποδισθεί η κατάληψη της Σμύρνης από τους Ιταλούς.
Παράλληλα, η κατάληψη της Σμύρνης από τον ελληνικό στρατό, έστω και με την παραπάνω ξένη προς τα Ελληνικά συμφέροντα εντολή, φαινόταν να εξυπηρετεί και τα Ελληνικά όνειρα. Η παραπάνω εντολή προς τον Βενιζέλο δεν ανακοινώθηκε δημόσια, επειδή αποτελούσε πράξη εχθρική των Τριών προς την Ιταλία και προς την Τουρκία. Στην δημοσιότητα δόθηκε ανακοίνωση, ότι οι Τρείς Μεγάλοι “επέτρεψαν” στον Βενιζέλο να αποβιβάσει στρατό στην Σμύρνη σε εφαρμογή δήθεν της Συνθήκης των Σεβρών. (Μ. Finefrock) Την πλασματική αυτήν εκδοχή έχει καταγράψει η Ιστορία ως πραγματικότητα.

(Γέροντας Ευστράτιος Γκολοβάνσκι)